Posted on: مارس 16, 2020 Posted by: مدیر Comments: 0

منبع پایان نامه : جرایم عمدی مادون نفس

در ماده ۲۶۹ قانون مجازات اسلامی مجازات قطع عضو و جرح عمدی قصاص در نظرگرفته شده و موارد عمدی بودن آن نیز در ماده۲۷۱ قانون مجازات اسلامی احصاءگردیده است اما در ماده ۲۷۳ قانون مجازات اسلامی مقررگردیده :« در قصاص عضو زن و مرد برابرند و مرد مجرم به سبب نقص عضو یا جرحی که به زن وارد نماید به قصاص عضو مانند آن محکوم می شود، مگر این که دیه عضوی که ناقص شده ثلث یا بیش از ثلث دیه کامل باشد که در آن صورت زن هنگامی می تواند قصاص کند که نصف دیه آن عضو را به مرد بپردازد ». مطابق این ماده تا زمانی که دیه عضو یا جراحت زن به ثلث دیه کامل مرد نرسیده است زن و مرد به طور مساوی در برابر یکدیگر قصاص می شوند، اما زمانی که دیه به ثلث و یا بالاتر از آن رسید، مرد به شرطی در برابر قطع عضو و جرحی که به یک زن وارد نموده قصاص می شود که زن نصف دیه عضو مرد را که موضوع قصاص است را به مرد پرداخت کند.

بند اول: ایرادات تبعیض در قصاص عضو وجرح زنان

با نگاهی به مواد مربوط به قصاص عضو و جراحات مانند قصاص نفس نسبت به جنسیت زن کاملاٌ تبعیض آمیز می باشد و ایراداتی به این مواد وارد شده است از جمله :

– ماده ۲۷۳ قانون مجازات اسلامی غیر منطقی و غیر عقلانی است زیرا طبق قاعده « لاضرر و لا اضرار» وقتی فردی به دیگری ضرری وارد می کند باید آن ضرر را جبران کند و هر عقل سلیمی مقدار جبران خسارت را برابر با ضرر وارده می داند یا به مقداری بیش از آن در صورت توافق .بنابراین هر چه خسارت بیشتر باشد میزان مجازات آن ضرر یا خسارت نیز بیشتر است در صورتی که ماده ۲۳۷ خلاف قاعده عقلانی است طبق این ماده هر چه میزان جرح و ضرر بیشتر باشد دیه آن نصف می شود و تقلیل می یابد و از سوی دیگر تناسب میان بزه و کیفر که از اصول ابتدایی و بدیهی جرم انگاری است در تمام نظام های کیفری نیز به رسمیت شناخته شده در این ماده به چشم نمیخورد.

– طبق ماده ۲۷۳ قانون مجازات اسلامی اگر مردی دو انگشت زنی را قطع کند باید دیه ای برابر دو انگشت خود را به زن بپردازد، به عبارتی در اینجا دیه دو انگشت زن و مرد برابر است اما اگر مردی چهار انگشت زنی را قطع کند یا بیش از آن را، دیه زن نصف دیه همان مقدار عضو قطع شده مرد است. بنابراین در قطع چهار انگشت زن در صورت قصاص زن باید نصف دیه عضو قطع شده خود را یعنی دو انگشت را به مرد بپردازد تا بتواند مرد را در برابر چهار انگشت خود قصاص کند.[۱]

 

بند دوم: ادله تبعیض در قصاص عضو وجرح زنان

در خصوص ماده ۲۷۳ قانون مجازات اسلامی روایات و مستندات فقهی زیادی وجود دارد که با نظر به این دلایل و روایات فقها این ماده را در قانون مجازات اسلامی آورده اند.

اجماع :

در مورد قصاص عضو و جرح، قول مشهور فقهای امامیه این است که تا زمانی که دیه عضو و جراحت به یک سوم دیه کامل نرسیده است زن و مرد به طور مساوی در برابر یکدیگر قصاص می شوند. اما زمانی که دیه به یک سوم و بالاتر رسید، مرد به شرطی در برابر قطع عضو و جرحی که به یک زن وارد نموده است قصاص می شود که زن نصف دیه قطع عضو مرد را به او بپردازد.

– شیخ مفید در مورد قصاص اعضاء و جوارح می گوید: ( زن می تواند در اعضاء و جوارح، دندانها، تا آنجا که دیه او با دیه مرد برابر است یعنی تا یک سوم دیه، مرد را قصاص کند اما در مواردی که دیه بیشتر از این حد باشد، بین زن و مرد قصاص نیست و زن می تواند از مرد مطالبه دیه  و ارش کند ).[۲]در اینجا در صورتی که دیه از یک سوم تجاوز کند قصاص ساقط دانسته شده است.

– امام خمینی (ره) در این مورد بیان می کند که : زن و مرد در دیه اعضاء و جراحات با هم مساویند البته تا زمانی که جراحات زن به یک سوم دیه مرد نرسیده است زیرا زمانی که جراحت به این حد رسید زن در دیه و قصاص نصف مرد می شود و اگر به این حد رسید زن تفاوت دیه را باید به مرد جانی بپردازد ولی اگر زن جانی باشد و مرد مجنی علیه در صورت قصاص لازم نیست که مرد چیزی به زن پرداخت نماید ).[۳]

روایات :

در هیچ یک از سوره های قرآن کریم در این باره که زن و مرد در قصاص عضو تنها تا کمتر از ثلث برابرند مطلب و آیه ای وجود ندارد و تنها منبع استنادی ماده ۲۷۳ قانون مجازات اسلامی اجماع و روایات است از جمله این روایات عبارتند از:

– حلبی از امام صادق (ع) نقل می کند درخصوص مردی که چشم زنی را در آورده بود: ایشان فرمودند (اگر بخواهد می توانند چشم او را درآورند و یک چهارم دیه را باید به او بپردازند، و اگر زن بخواهد می تواند یک چهارم دیه را از مرد بگیرد ).

– ابن ابی یعفور می گوید از امام صادق (ع) درباره مردی که انگشت زنی را بریده بود پرسیدم، امام فرمودند: انگشت او بریده می شود اگر به یک سوم دیه زن برسد. و زمانی که از حد یک سوم تجاوز کرد، حق مرد دو برابر می شود.[۴]

[۱]. فلاحی، آذر، پایان نامه حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان، زمستان ۱۳۸۶، صص ۷۱ و ۷۲٫

[۲]. قربان نیا، ناصر وهمکاران، همان منبع، ص ۱۴۳٫

[۳]. خمینی، روح الله، همان منبع ، ص ۵۲۰٫

[۴]. فلاح سلوکلایی، محمد، همان منبع، ص ۱۹۲٫

پایان نامه بررسی خشونت علیه زنان درحقوق کیفری ایران با رویکردی به اسنادمنطقه ای و بین المللی حقوق بشری

پایان نامه بررسی خشونت علیه زنان و راهکارهای پیشگیری از آن در ایران

پایان نامه بررسی و مطالعه نظام حقوق بین الملل برای مقابله با خشونت علیه زنان

پایان نامه تاثیر سرمایه فرهنگی بر نگرش مردان به خشونت علیه زنان مطالعه موردی شهر پاوه از استان کرمانشاه

پایان نامه حقوق : بررسی خشونت علیه زنان و راهکارهای پیشگیری از ان

پایان نامه ها

پایان نامه حقوق : بررسی خشونت علیه زنان در جرایم جنسی و خشونت خانگی در حقوق کیفری ایران

پایان نامه نقش و تأثیر زمان و مکان بر حجاب و پوشش زنان

پایان نامه سلامت خانواده و ویژگی­های شخصیتی زنان متقاضی طلاق

پایان نامه مطالعه تطبیقی حمایت از زنان بزه دیده در حقوق کیفری

پایان نامه بررسی جرم شناختی پدیده فرار دختران و زنان از خانواده

پایان نامه حمایت از حقوق زنان در قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱

پایان نامه اشتغال زنان و آسیب های فرهنگی آن از منظر حقوقی و جرمشناسی

پایان نامه مطالعه تطبیقی بزه دیده گی زنان در جامعه ایران و جامعه بین الملل کیفری

پایان نامه بررسی حدود حریم عفت زنان در قانون کیفری ایران و اسناد بین الملل

پایان نامه بررسی شاخصهای مؤثر در ارتقای امنیت زنان در فضاهای عمومی با رویکرد مشارکتی

Categories:

Leave a Comment